ΙΔΡΥΜΑ ΤΗΝΙΑΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
Δελτίο Τύπου


Έκθεση Θεομητορικών Εικόνων από την Τήνο
«ΜΗΤΗΡ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ»
Τήνος 22 Ιουλίου – 15 Σεπτεμβρίου 2006

Το Σάββατο 22 Ιουλίου 2006 και ώρα 6:30 μ.μ. στο μέγαρο του Ιδρύματος Τηνιακού Πολιτισμού στην πόλη της Τήνου εγκαινιάζεται η έκθεση Θεομητορικών Εικόνων: «ΜΗΤΗΡ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ».

Στην έκθεση, η οποία τελεί υπό την αιγίδα της Ιεράς Μητροπόλεως Σύρου, Τήνου, Κέας, Μήλου και Μυκόνου, παρουσιάζονται Εικόνες από τη συλλογή του Πανελληνίου Ιερού Ιδρύματος Ευαγγελιστρίας Τήνου (Π.Ι.Ι.Ε.Τ.), της Ιεράς Μονής της Κυρίας των Αγγέλων, Κεχροβουνίου και από τους περισσότερους Ι. Ναούς της πόλεως και των χωριών της Τήνου. Την επιμέλεια της έκθεσης και της συγγραφής του καταλόγου που τη συνοδεύει έχει ο καθηγητής συντήρησης εικόνων του Τ.Ε.Ι. Αθηνών κ. Ιωάννης Γκερέκος.
Στο νησί της Τήνου διαφυλάσσεται ως τις ημέρες μας ένας σημαντικός αριθμός εικόνων ανεκτίμητης αξίας, σε λατρευτική κυρίως χρήση αλλά και σε εκθέσεις του Π.Ι.Ι.Ε.Τ. και της Μονής Κεχροβουνίου. Ιδιαίτερη θέση ανάμεσα σ’ αυτές κατέχουν οι εικόνες της Παναγίας, με αποκορύφωμα εκείνη τη θαυματουργική εικόνα της Μεγαλόχαρης. Όλες αυτές, εκτός από πολύτιμα στοιχεία λατρευτικής αναφοράς, συνιστούν ένα σημαντικό σύνολο για τη μελέτη της εξέλιξης των εικαστικών τεχνών στο νησί της Μεγαλόχαρης κατά τους μεταβυζαντινούς χρόνους, καλύπτοντας μια περίοδο μεγαλύτερη από τετρακόσια χρόνια.
Στην έκθεση των Θεομητορικών εικόνων «Μήτηρ Υπάρχουσα της Ζωής», γίνεται μια προσπάθεια για διερεύνηση και παρουσίαση των σπουδαιότερων εικονογραφικών τύπων της Παναγίας και γεγονότων από τη ζωή της. Ο επισκέπτης έχει την δυνατότητα να θαυμάσει, να μελετήσει από κοντά και να κατανοήσει εικονογραφικά σύνολα της Θεοτόκου, όπως έχουν αναπτυχθεί με την πάροδο των αιώνων.
Εκτίθενται εικόνες σπουδαίων ζωγράφων –αγιογράφων Κρητικών και Τηνίων του 14ου, 17ου, 18ου και 19ου αιώνα, με τις αισθητικές αντιλήψεις κάθε εποχής, οι οποίες επηρέαζαν και διαμόρφωναν ανάλογα την εκκλησιαστική τέχνη και παράλληλα εκπέμπουν σε όλες τις εποχές τη δογματική και πατερική θεολογία της Εκκλησίας.

Χάρη στην επιστημονική τεκμηρίωση και ταξινόμηση των εικόνων που έγινε από τον κ. Ιω. Γκερέκο, η έκθεση ανοίγει νέους ορίζοντες στους επισκέπτες της, τους απλούς αναγνώστες, αλλά και τους μελετητές του επιστημονικού πονήματος που τη συνοδεύει.


Η παράσταση της Παναγίας, είναι γνωστή από τους πρώτους αιώνες, σε τοιχογραφίες των κατακομβών, ενώ από τον 5ο αιώνα διαμορφώνεται στην Εκκλησία σταθερή παράδοση για τη μορφή της Θεοτόκου. Σε αυτό βοήθησαν και η σταδιακή ανάπτυξη του Θεομητορικού λειτουργικού κύκλου, καθώς και η χρήση ύμνων προς τιμή της κατά την διάρκεια των διαφόρων ακολουθιών της ημέρας.
Από τα πρώτα χρόνια του Χριστιανισμού μέχρι το 431, με την Γ’ Οικουμενική σύνοδο, στην εικονογράφηση εμφανίζεται η μορφή της Θεοτόκου στον τύπο της Δεομένης γυναικός στις κατακόμβες της αγίας Πρισκίλης, του αγίου Καλλίστου, της αγίας ΄Αννης και άλλου, της Γαλακτοτροφούσας από τον 2ο αιώνα, ενώ από το 431 και εξής συντελείται η ανάπτυξη της εικονογραφίας της Θεοτόκου σε διαφόρους τύπους, όπως αυτός της Οδηγήτριας, γύρω στο 440 μ.Χ., της Βρεφοκρατούσσας από το τέλος του 9ο αιώνα, και της Αγιοσορίτισσας από τον 10ο αιώνα.
Στη συνέχεια από τις δύο μεγάλες σχολές, τη Μακεδονική και Κρητική, αναπτύσσονται και άλλοι τύποι, όπως είναι της Γλυκοφιλούσας, της Παναγίας του Πάθους, της Ελεούσας, της Πλατυτέρας των Ουρανών, της Παντάνασσας και της Madre della Consolazione.
Η εικονογράφηση των συμβολικών τύπων της Θεοτόκου, σε αντίθεση με τους προαναφερθέντες τύπους, αρχίζει να αναπτύσσεται από τον 10ο με 11ο αιώνα μ.Χ. στις περισσότερες περιπτώσεις.

ΩΡΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ
της έκθεσης «ΜΗΤΗΡ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ»
και της μόνιμης έκθεσης Γιαννούλη Χαλεπά

Καθημερινές εκτός Τρίτης: 10 π.μ. - 2 μ.μ. και 7 μ.μ. – 9 μ.μ.
Σαββατοκύριακα: 10:30 π.μ. - 2 μ.μ. και 7 μ.μ. – 9 μ.μ.

 

Home

Back

18/07/06